project

Drinkwater in landschappelijk perspectief

‘Drinkwater in landschappelijk perspectief’ laat zien vanuit welke landschappelijke invalshoeken, naast de fysische en hydrologische, naar een waterlandschap kan worden gekeken. Ook maakt het inzichtelijk hoe deze perspectieven kunnen helpen om drinkwater en andere functies beter in het landschap te positioneren.

Opbrengsten

Het Waterwijs-project ‘Drinkwater in landschappelijk perspectief’ wordt uitgevoerd binnen themagroepen Bronnen, watersysteem en natuur, en Omgeving en transities. Doel is de onderlinge samenwerking en kennis zo goed mogelijk vorm te geven. Het voorliggende onderzoek zal zich daarom richten op een aanvullende invalshoek ten opzichte van de lopende onderzoeken. Hierbij zullen we gebruik maken van de kennis die in recent uitgevoerde of parallel lopende onderzoeken is ontwikkeld. Deze richten zich vooral op het fysische/hydrologische perspectief. Dit onderzoek richt zich daarom op de andere landschappelijke perspectieven en de rol die deze kunnen hebben in een gebiedsproces. De drie kennisvragen die in dit onderzoek centraal staan zijn:

  • Vanuit welke perspectieven naast het fysische perspectief kun je naar het waterlandschap kijken?
  • Hoe kun je de verschillende landschappelijke perspectieven benutten om drinkwater (en/of andere functies) beter in het waterlandschap in te passen?
  • Hoe kunnen de veranderingen van het watersysteem, die voortkomen uit het integreren van drinkwater in multifunctionele waterlandschappen, op zowel de korte als de lange termijn duurzaam worden gewaarborgd, rekening houdend met landschappelijke perspectieven?

Onderzocht wordt hoe landschappelijke perspectieven kunnen bijdragen aan het creëren van functiecombinaties met meerdere actoren binnen het waterlandschap en aan de realisatie van een waterlandschap dat voldoet aan de doelen van de verschillende functies van het waterlandschap, voor nu en in de toekomst. Het fysieke/hydrologische perspectief op een waterlandschap is de basis, maar hier is/wordt al veel onderzoek naar gedaan in de bovengenoemde context. Daarom richten we ons in dit onderzoek specifiek op andere landschappelijke perspectieven, zoals maatschappelijke, ecologische, economische, bestuurlijk-juridische of ruimtelijke kenmerken. De verschillende landschappen en de onderlinge relaties worden zo in beeld gebracht. Hierbij worden ook stakeholderrelaties inzichtelijk, zowel voor bevoegde gezagen als belanghebbenden.

Op basis hiervan zullen twee geschikte casussen worden geselecteerd, die vervolgens aan de hand van inzichten uit de praktijk en literatuur gekenschetst worden. Voorwaarde voor de te selecteren casussen is dat het fysieke/hydrologische perspectief al in beeld gebracht is. Daarom wordt voor de casusselectie vooral gekeken naar de casussen uit aanpalende onderzoeken die zich hierop richten. Daarnaast worden voor iedere casus zo concreet mogelijke handelingsperspectieven opgesteld om in beeld te brengen hoe de verschillende landschappelijke perspectieven benut kunnen worden om drinkwater (en/of andere functies) beter in het waterlandschap te positioneren.

Opbrengsten

  1. Overzicht van onderscheidende kenmerken voor een landschappelijk perspectief op het waterlandschap. Hierbij ligt de focus op maatschappelijke, ecologische, economische, bestuurlijk-juridische, en andere ruimtelijke kenmerken.
  2. Twee uitgewerkte casussen, inclusief definiëring van de verschillende landschappelijke perspectieven op het waterlandschap binnen de casus, met praktijkvoorbeelden en uitwerking van de impact op het waterlandschap.
  3. Inzicht in hoe landschappelijke perspectieven een bijdrage kunnen leveren bij het vinden van oplossingen voor de complexe ruimtelijke vraagstukken en hoe de drinkwaterfunctie beter ingebed kan worden in omgevingsvisies.
  4. Uitwerking van lokaal en/of algemeen praktisch inzetbare handelingsperspectieven voor omgevingsmanagers van drinkwaterbedrijven om bij te dragen aan de realisatie van waterlandschappen waarin drinkwater een belangrijke functie is.
  5. Aanbevelingen voor vervolgonderzoek.

In het project wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van bestaande tools. De invulling en uitwerking van de casussen wordt afgestemd op de fase in het gebiedsproces waarin de casus zich bevindt. Zodat het ook daadwerkelijk bijdraagt aan het proces. Daarom wordt per casus beoordeeld welke reeds ontwikkelde tools benut kunnen worden om het lopende proces verder te brengen. Dit zal zowel voor het betrokken drinkwaterbedrijf als voor de andere betrokkenen meerwaarde opleveren.