Water verbindt mens, dier en gezondheid

Voorafgaand aan het congres vertelde ik al waarom het belangrijk is om antibioticaresistentie op de agenda van de watersector te zetten. In Glasgow konden we daar samen met internationale experts en deelnemers verder invulling aan geven. 

De voorbereiding van de workshop was al een uitdaging op zich, aangezien mijn medeorganisatoren uit zowel Australië als Amerika komen en ook de uitgenodigde experts kwamen uit drie totaal verschillende tijdzones. Dat maakte de gezamenlijke afstemming vooraf niet eenvoudig, maar met meerdere losse meetings kwamen we er wel. En enorm fijn om elkaar tijdens de eerste congres dagen samen te zien. We konden de KWR&Friends stand goed gebruiken als ontmoetingsplek en hebben daar ook nog de laatste aanpassingen en puntjes op de i gezet voor de werksessie. 

Antibioticaresistentie vraagt om een One Health-aanpak 

Het doel van de AMR-workshop was om mensen te informeren over de ontwikkelingen rondom aanwezigheid van antibioticaresistentie in het watersysteem. Want AMR is niet langer een onderwerp dat zich afspeelt in ziekenhuizen of in de veehouderij. Via onder andere het afvalwater komen resistente micro-organismen in het watersysteem terecht. Water verbindt de sectoren mens, dier en gezondheid, vandaar ook One Health. In de workshop hebben experts uitgelegd hoe de aanwezigheid van antibioticaresistente in het watersysteem zich ontwikkelt en hoe je de aanwezigheid ervan kan meten en monitoren. Maar ook de laatste ontwikkelingen rondom mogelijkheden voor het inschatten van gezondheidsrisico’s werden gepresenteerd en hoe zuiveringstechnieken kunnen helpen om de risico’s te beperken.  

Van kennis delen naar samen oplossingen zoeken 

Naast informeren, wilden we tijdens de workshop ook graag ophalen in hoeverre het onderwerp antibioticaresistentie de aandacht heeft binnen de drinkwatersector wereldwijd. En verkennen over welke aspecten men zich heeft meest zorgen maakt en welke ideeën er leven over de belangrijkste stappen die gezet moeten worden. De tweede helft van de workshop hadden we daarom interactief ingericht, met veel ruimte voor discussie tussen de deelnemers tijdens een rondetafelgesprek. 

De workshop trok, ondanks dat het op de laatste congres dag was gepland, een compleet volle zaal. Het heeft me geraakt met hoeveel energie en passie de workshop verliep. Aan de zeven verschillende tafels werd volop gediscussieerd en dat ging tot in de lunchpauze na afloop van de workshop nog door. Tijdens de terugkoppeling kwamen paar belangrijke punten vrij eenduidig naar voren: 

 1). We zijn goed in staat om de aanwezigheid en ontwikkeling van antibioticaresistentie in watersystemen te monitoren, maar er is behoefte aan eenheid voor de meetmethoden; 

 2). Samenwerking is essentieel. Tussen sectoren zoals gezondheidszorg, landbouw en water, maar ook tussen landen en regio’s. En tussen onderzoekers, bedrijfsleven en beleidsmakers. En daarmee werd ook meteen een belangrijke derde aspect aangekaart; 

 3) Er is behoefte aan universele indicator-parameters en inzicht in risico’s op basis waarvan acceptabele grenswaarden kunnen worden vastgesteld. Dat zal helpen om de verdere verspreiding van antibioticaresistentie in milieu-systemen in de gaten te houden en gerichte acties te nemen als deze verder toeneemt.

Voortbouwen op onderzoek en samenwerking 

Dit sluit ook goed aan hoe de Nederlandse en Vlaamse drinkwaterbedrijven bezig zijn met het onderwerp antibioticaresistentie. Samen met KWR wordt de aanwezigheid van de belangrijkste antibioticaresistente organismen in drinkwater bronnen (grondwater, duininfiltraat, oppervlaktewater) in beeld gebracht over een langere periode. En wordt er gezocht naar manieren om eventuele risico’s vanuit verschillende sectoren met elkaar te kunnen vergelijken. Deze workshop heeft als duidelijke uitkomst dat we dit ook op internationaal niveau moeten doen. 

Samen met mijn medeorganisatoren van de workshop hebben we het plan opgevat om de uitkomsten in een whitepaper te publiceren. Alle workshop deelnemers zijn welkom om hier een bijdrage aan te leveren. Daarmee hopen we een eerste aanzet te doen naar praktische handvaten voor beleidsmakers om richtlijnen voor antibioticaresistentie in watersystemen op te stellen. 

Terugkijkend was het een heel waardevolle workshop en voor mij persoonlijk een hoogtepunt van de IWA congresweek. Maar bij alle KWR-collega’s die aanwezig waren in Glasgow zag ik hetzelfde enthousiasme over de werksessies, presentaties, posters, gesprekken en alles dat zij hebben georganiseerd en meegemaakt tijdens de week. Dat besef is eigenlijk een nog mooiere uitkomst.