project

Het gedrag en lot van antibiotica- en antimicrobiële resistentiegenen in stedelijk afvalwater

Bewaking van antimicrobieel gebruik en antimicrobiële resistentie

Expert(s):
dr. Geertje Pronk, Frederic Béen PhD, dr. Peer Timmers, dr. Luc Hornstra

  • Startdatum
    01 mrt 2019
  • Einddatum
    31 mrt 2020
  • Opdrachtgever
    Bedrijfstakonderzoek, Verkennend onderzoek
  • samenwerkingspartner(s)

De chemische en biologische bestanddelen van afvalwater vormen een waardevolle bron van informatie over de gezondheid en het gedrag van mensen, zowel als over de gesteldheid van ons milieu en onze omgeving. Het gebruik van deze informatie ten behoeve van de volksgezondheid wordt ook wel “wastewater-based epidemiology” (WBE: epidemiologie op basis van afvalwater) genoemd.

Het belangrijkste voordeel van het verzamelen van informatie uit afvalwater is dat het zowel een tijdsdimensie als een geografische dimensie biedt. Verder biedt deze methode de mogelijkheid tot het verschaffen van gegevens die nagenoeg realtime zijn, iets wat met andere methoden nauwelijks mogelijk is. De verkregen informatie kan onder andere voor het opsporen van drugsgebruik en voor forensische doeleinden gebruikt worden (bijv. bij het monitoren van gebruik van verdovende/verslavende middelen en bij het opsporen van lozingen van afval van illegale synthetische drugs), of om bijvoorbeeld de verspreiding van resistentie tegen antibiotica in kaart te brengen.

Doelstellingen

De doelstelling van dit project is om de blootstelling van de mens aan antibioticaresistentie te beoordelen en te verkennen of verspreiding daarvan met gebruik van WBE kan worden bewaakt.

In- en effluenten van waterzuiveringsinstallaties en ontvangende wateren worden over een periode van 6 maanden onderzocht op antibiotica (oorspronkelijke stoffen en mogelijke metabolieten) en antimicrobiële resistentiegenen. Uit recent onderzoek is gebleken dat het aan de hand van afvalwater mogelijk is om het vóórkomen en de prevalentie van antibioticaresistentie te volgen. Toch blijven fundamentele vragen ten aanzien van het gedrag en het lot van antibiotica- en antimicrobiële resistentiegenen in riolen, waterzuiveringsinstallaties en ontvangende wateren onbeantwoord.

Met dit verkennend onderzoek wordt beoogd meer inzicht te krijgen in de onderliggende mechanismen. Door chemische en microbiologische analyses te combineren wordt de relatie tussen het vóórkomen van antibiotica, potentiële metabolieten en antimicrobiële resistentiegenen in afvalwater en ontvangende wateren duidelijk. Met dit project wordt beoogd een antwoord te krijgen op fundamentele vragen over het gebruik van WBE voor het bewaken van de verspreiding van antibioticaresistentie.