project

Bouwen aan Vertrouwen

Vertrouwen is een onderwerp waar al zeer veel onderzoek naar is gedaan, zowel binnen als buiten de watersector. Over het algemeen komt uit dit onderzoek naar voren dat het vertrouwen in drinkwater en drinkwaterbedrijven, vrij hoog is. Over de vraag waar dit vertrouwen precies op gebaseerd is en hoe de vertrouwensrelatie tussen burger en drinkwatersector eigenlijk werkt, is veel minder bekend. Dat is dan ook de vraag die centraal staat in dit project: Wat zijn de gronden van de vertrouwensrelatie tussen burgers en drinkwatersector en (hoe) kunnen drinkwaterbedrijven daarbinnen bouwen aan vertrouwen? 

Vertrouwen is een relatie

Het doel van het onderzoek is om handelingsperspectieven te formuleren waarmee drinkwaterbedrijven kunnen ‘bouwen aan vertrouwen’ in diverse geledingen van de organisatie. Een belangrijk uitgangspunt daarbij is dat vertrouwen altijd tot stand komt in een relatie, waarin actoren afhankelijk van elkaar zijn en een bepaald risico moeten accepteren. Burgers zijn bijvoorbeeld voor schoon water afhankelijk van drinkwaterbedrijven en moeten het risico accepteren dat er tijdelijk geen of vervuild water de kraan uit komt. Op hun beurt moeten drinkwaterbedrijven ‘er op vertrouwen’ dat burgers voor dat water betalen, en zij lopen het risico dat niet iedereen dat netjes op tijd doet. In de literatuur over vertrouwen is al veel bekend over de vertrouwensgronden die in deze relatie een rol spelen. Dit onderzoek brengt dergelijke bestaande inzichten over vertrouwen bij elkaar en onderzoekt hoe deze doorwerken in de vertrouwensrelatie van drinkwaterbedrijven en burgers. De focus ligt op de vraag hoe institutioneel vertrouwen tot stand komt en wat zowel burgers als professionals daarin belangrijk vinden in relatie tot de (drink)watersector. De inzichten uit de literatuurstudie zijn echter ook relevant voor vertrouwensrelaties die drinkwaterbedrijven met andere stakeholders onderhouden. 

Vertrouwensgronden in de drinkwatersector

De eerste stap in deze studie is een literatuurscan, om de voornaamste vertrouwensgronden op het spoort te komen. Daarbij gaat het met name om vertrouwensgronden voor institutioneel vertrouwen: dat richt zich niet op het vertrouwen tussen individuen, maar tussen individuen en instituties. Het belang van een bepaalde vertrouwensgrond kan per sector verschillen en daarom is stap twee van de studie om in bestaande Waterwijsrapporten te onderzoeken welke vertrouwensgronden expliciet in de drinkwatersector terugkomen. Tot slot worden focusgroepen georganiseerd met burgers en professionals uit de sector om aan de hand van casuïstiek te reflecteren op deze vertrouwensgronden. Daarbij gaan we ook in op de vraag: Hoe zouden zij een ‘betrouwbare klant’ of ‘betrouwbare sector’ typeren? 

Opbrengsten

Vertrouwen speelt een rol in diverse drinkwateruitdagingen en dus ook in veel KWR-projecten. Denk bijvoorbeeld aan onderzoeken naar risicoperceptie en de aanpak van desinformatie. Juist omdat de inzichten uit deze studie op veel terreinen relevant zijn, wordt ervoor gekozen om een bondige en laagdrempelige tekst te schrijven om de inzichten uit de studie te delen. Daarnaast wordt een webinar gehouden om de inzichten uit de studie toe te lichten.  

Omdat er een duidelijke theoretische kennisleemte is als het gaat om de werking van vertrouwen in de (drink)watersector, wordt ook beoogd een wetenschappelijke publicatie te schrijven.